Nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp bưu chính
Sáng 17/10, tiếp tục chương trình làm việc tại Kỳ họp thứ Hai, Tổ 6 gồm Đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên và Tây Ninh đã thảo luận tại tổ về dự án Luật Bưu chính (sửa đổi) và dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường.

Quang cảnh thảo luận tại Tổ 6 (Đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên và Tây Ninh). Ảnh: Đắc Trường
Bảo đảm quyền tiếp cận chứng cứ
Góp ý dự án Luật Bưu chính (sửa đổi), đại biểu Phan Thị Mỹ Dung (Tây Ninh) đề nghị rà soát các quy định về giải thích từ ngữ, dịch vụ bưu chính công ích và ngân sách nhà nước chi cho hoạt động bưu chính, bảo đảm thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành.
Theo đại biểu, cần lược bỏ những khái niệm đã được quy định tại văn bản pháp luật khác hoặc không được sử dụng trong dự thảo luật; đồng thời rà soát quy định về hành vi bị cấm, tránh cách hiểu chỉ những hành vi được quy định trong Bộ luật Hình sự mới bị coi là vi phạm pháp luật.

ĐBQH Phan Thị Mỹ Dung (Tây Ninh) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường
Đối với dịch vụ bưu chính công ích, đại biểu đề nghị làm rõ phạm vi dịch vụ tiếp nhận hồ sơ, trả kết quả giải quyết thủ tục hành chính trong bối cảnh chuyển đổi số. Khi người dân có thể nộp hồ sơ trực tuyến, quy định cần phù hợp với sự thay đổi trong phương thức cung cấp dịch vụ, tránh chồng lấn chức năng. Bên cạnh đó, cần làm rõ dịch vụ bưu chính phục vụ chi trả chế độ bảo trợ xã hội cho người cao tuổi, người có hoàn cảnh khó khăn và nhóm yếu thế, nhất là tại vùng sâu, vùng xa.
Về ngân sách nhà nước, các khoản chi đầu tư cơ sở vật chất, phương tiện, hạ tầng kỹ thuật và duy trì mạng bưu chính phục vụ cơ quan Đảng, Nhà nước cần được rà soát, bảo đảm đúng thẩm quyền, mục đích và thống nhất với pháp luật về ngân sách, đầu tư công.

ĐBQH Trần Hải Phú (Tây Ninh) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường
Quan tâm đến quyền lợi người sử dụng dịch vụ, đại biểu Trần Hải Phú (Tây Ninh) đề nghị làm rõ cơ chế bảo đảm quyền tiếp cận chứng cứ của người khiếu nại. Theo đại biểu, nhật ký giao nhận và các chứng cứ xác nhận chủ yếu do doanh nghiệp quản lý, trong khi dự thảo chưa quy định đầy đủ quyền tiếp cận dữ liệu của người khiếu nại, gây khó khăn cho việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp.
Đại biểu kiến nghị yêu cầu doanh nghiệp bưu chính bảo toàn, cung cấp chứng cứ liên quan thuộc phạm vi quản lý, đồng thời bảo vệ dữ liệu của bên thứ ba. Cần quy định việc cấp mã tiếp nhận để người dân theo dõi tiến độ xử lý khiếu nại, xem xét thời gian lưu trữ dữ liệu tối thiểu một năm và quy định cụ thể thời hạn cung cấp chứng cứ, trả lời khiếu nại, thực hiện kết quả giải quyết.
Về quản lý nhà nước, đại biểu Nguyễn Duy Tiến (Tây Ninh) đề nghị làm rõ trách nhiệm của bộ chủ trì giúp Chính phủ thống nhất quản lý lĩnh vực bưu chính; lược bỏ những nội dung đã được quy định tại Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương, tránh trùng lặp. Các điều khoản cần quy định rõ yêu cầu, trách nhiệm cụ thể, đồng thời xác định phạm vi nội dung giao Chính phủ quy định chi tiết.

ĐBQH Nguyễn Duy Tiến (Tây Ninh) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường
Liên quan đến thương mại điện tử xuyên biên giới, đại biểu Nguyễn Hữu Nghĩa (Hưng Yên) đề nghị bổ sung quy định giao Chính phủ hướng dẫn thủ tục hải quan đối với bưu gửi xuất khẩu, nhập khẩu. Theo đại biểu, quy định phù hợp với đặc thù bưu gửi sẽ góp phần tháo gỡ vướng mắc trong xử lý giao dịch, tạo thuận lợi cho thương mại điện tử và thương mại số xuyên biên giới.
Quản lý theo rủi ro, minh bạch dữ liệu
Đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường, đại biểu Nguyễn Hữu Nghĩa đề nghị hoàn thiện quy định về đầu tư, xã hội hóa hệ thống đo lường quốc gia, hỗ trợ chương trình bảo đảm đo lường và khai thác dữ liệu số.

ĐBQH Nguyễn Hữu Nghĩa (Hưng Yên) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường
Theo đại biểu, cần có cơ chế quản lý, công nhận các chuẩn đo lường do tổ chức, doanh nghiệp đầu tư, bảo đảm công khai, minh bạch và quyền tiếp cận bình đẳng đối với dịch vụ đo lường. Việc hỗ trợ kinh phí phải căn cứ nhiệm vụ được cấp có thẩm quyền phê duyệt, trong phạm vi dự toán ngân sách và gắn với chỉ tiêu đầu ra cụ thể.
Đại biểu cũng đề nghị cho phép Kiểm toán Nhà nước và các cơ quan có thẩm quyền kết nối, khai thác, chia sẻ, sử dụng miễn phí dữ liệu đo lường để thực hiện nhiệm vụ theo quy định pháp luật, đi kèm yêu cầu bảo mật và lưu vết quá trình truy cập, sử dụng.
Về quản lý phương tiện đo theo mức độ rủi ro, đại biểu Nguyễn Văn Huy (Hưng Yên) thống nhất với định hướng chuyển từ quản lý đồng loạt sang quản lý có trọng tâm nhưng đề nghị quy định rõ tiêu chí đánh giá, lựa chọn đối tượng và tần suất kiểm tra.

ĐBQH Nguyễn Văn Huy (Hưng Yên) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường
Theo đại biểu, việc đánh giá rủi ro cần căn cứ mục đích sử dụng phương tiện đo, mức độ ảnh hưởng đến sức khỏe, an toàn và quyền lợi kinh tế của người dân, lịch sử tuân thủ của tổ chức, cá nhân và dữ liệu kiểm tra liên quan. Phương thức kiểm soát cần phù hợp từng nhóm rủi ro; có thể áp dụng lấy mẫu thống kê hoặc điều chỉnh chu kỳ kiểm định đối với phương tiện đo có chất lượng ổn định khi đủ dữ liệu tin cậy, đồng thời kiểm soát chặt chẽ phương tiện có nguy cơ ảnh hưởng lớn đến người dân.
Đối với việc chuyển từ cơ chế đăng ký sang công bố năng lực của tổ chức cung cấp dịch vụ đo lường, đại biểu đồng tình với chủ trương đơn giản hóa thủ tục hành chính nhưng nhấn mạnh không được nới lỏng điều kiện bảo đảm chất lượng. Dự thảo cần phân định rõ cơ chế công bố năng lực với cơ chế chỉ định, quy định cụ thể yêu cầu về nhân lực, chuẩn đo lường, phương tiện kỹ thuật, trách nhiệm duy trì điều kiện đã công bố và nghĩa vụ chịu hậu kiểm.

Các đại biểu tham dự thảo luận tổ. Ảnh: Đắc Trường
Về chuyển đổi số trong hoạt động đo lường, đại biểu Nguyễn Văn Huy cho rằng, dữ liệu chỉ thực sự có giá trị khi bảo đảm tính chính xác, toàn vẹn, xác thực và khả năng kiểm tra lại. Vì vậy, cần làm rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý, tổ chức, cá nhân cung cấp dữ liệu; quy định nguyên tắc chuẩn hóa, cập nhật, truy xuất lịch sử thay đổi, bảo mật và xử lý sự cố.
Đại biểu lưu ý, trường hợp doanh nghiệp không thể cập nhật dữ liệu do lỗi nền tảng hoặc nguyên nhân khách quan đã được xác minh, không nên mặc nhiên coi đó là hành vi vi phạm. Đồng thời, cần quy định rõ điều kiện sử dụng dữ liệu số làm căn cứ xử lý vi phạm, bảo đảm xác định được nguồn dữ liệu, thời điểm tạo lập và tính xác thực; tạo điều kiện để tổ chức, cá nhân tiếp cận thông tin, giải trình và yêu cầu kiểm tra lại khi nghi ngờ dữ liệu sai lệch.

Các đại biểu tham dự thảo luận tổ. Ảnh: Đắc Trường
Đối với các dịch vụ thiết yếu như điện, nước, xăng dầu, khí đốt, đại biểu đề nghị bảo đảm người tiêu dùng được tra cứu thuận tiện, miễn phí thông tin cơ bản về tình trạng phương tiện đo và tiếp cận dữ liệu liên quan trực tiếp đến giao dịch khi phát sinh khiếu nại, tranh chấp. Lộ trình triển khai cần phân nhóm đối tượng, ưu tiên phương tiện đo có rủi ro cao và đơn vị cung cấp dịch vụ thiết yếu quy mô lớn, đồng thời giảm yêu cầu cung cấp dữ liệu đối với doanh nghiệp thông thường.
.jpg)