Cắt giảm thủ tục hành chính cần gắn liền với cơ chế kiểm soát hậu kiểm
Sáng 26/10, tiếp tục chương trình làm việc tại Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tại Tổ 6 gồm đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên và đoàn ĐBQH tỉnh Tây Ninh đã thảo luận về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.

Quang cảnh phiên thảo luận tại Tổ 6
Bãi bỏ giấy phép kinh doanh cần đi đôi với cơ chế hậu kiểm xử lý vi phạm
Cho ý kiến vào Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, đại biểu Nguyễn Đại Thắng, đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên đánh giá cao việc dự thảo đã chuyển từ quản lý bằng giấy tờ sang quản lý bằng dữ liệu, tuy nhiên đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu quy định rõ hơn trách nhiệm và cơ chế kiểm chứng thông tin. Theo đó, cần xác định rõ nguồn dữ liệu được khai thác, cơ quan chịu trách nhiệm cập nhật và xác thực dữ liệu, trách nhiệm xử lý trường hợp dữ liệu chưa được kết nối hoặc chưa đồng bộ cũng như trách nhiệm pháp lý đối với thông tin kê khai không chính xác. Đối với thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu của cơ quan nhà nước, các cơ quan, đơn vị không phải cung cấp lại.

Đại biểu Nguyễn Đại Thắng, đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên phát biểu
Bên cạnh đó, ban soạn thảo cần rà soát sự thống nhất về phương thức nộp hồ sơ giữa thủ tục trang bị vũ khí quân dụng, vũ khí thể thao và công cụ hỗ trợ, bảo đảm quy định nộp hồ sơ trực tuyến phù hợp với định hướng cung cấp dịch vụ công trực tuyến. Đối với những thông tin thuộc phạm vi bí mật nhà nước, dự thảo luật cần có quy định phù hợp về phương thức tiếp nhận và xử lý.
Liên quan đến việc bãi bỏ giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ, đại biểu bày tỏ sự nhất trí với chủ trương này do có sự trùng lặp với giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh trật tự. Tuy nhiên, đại biểu nêu quan điểm, công cụ hỗ trợ là loại hàng hóa có tính chất đặc thù, có khả năng ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh trật tự và an toàn xã hội, việc bãi bỏ giấy phép kinh doanh cần đi đôi với quy định rõ các điều kiện kinh doanh và cơ chế hậu kiểm xử lý vi phạm.
Đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu đưa vào dự thảo luật điều kiện kinh doanh mà tổ chức doanh nghiệp phải đáp ứng, trách nhiệm của doanh nghiệp, cơ chế kiểm tra hậu kiểm, nguồn gốc, quá trình lưu thông của công cụ hỗ trợ và biện pháp xử lý khi vi phạm. Đồng thời, cần tiếp tục rà soát toàn bộ các điều khoản dẫn chiếu giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ, đảm bảo đồng bộ với các giấy phép đã được cấp trước thời điểm luật có hiệu lực

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận tại Tổ 6
Làm rõ trách nhiệm pháp lý của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện khi quyết định đưa công trình, phương tiện vào khai thác sử dụng
Đối với Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, đại biểu cho rằng dự thảo đã sửa đổi một số quy định theo hướng bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy, đồng thời tăng trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình và chuyển sang cơ chế hậu kiểm. Đại biểu cho rằng đây là hướng cải cách phù hợp, góp phần giảm thủ tục hành chính và các chi phí tuân thủ. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu, làm rõ trách nhiệm pháp lý của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện khi quyết định đưa công trình, phương tiện vào khai thác sử dụng, cũng như cơ chế thông báo, lưu giữ và cung cấp thông tin để phục vụ công tác hậu kiểm. Đồng thời, tiếp tục nghiên cứu làm rõ cơ chế hậu kiểm mức độ rủi ro, nhất là đối với công trình nguy cơ cháy nổ cao, công trình tập trung đông người, nhà cao tầng, chung cư.
Đại biểu nhận định, việc cắt giảm một khâu tiền kiểm chỉ thực sự có ý nghĩa khi cơ chế hậu kiểm đủ rõ về thẩm quyền, nội dung, phương thức và quy định rõ trách nhiệm kiểm tra, tránh tạo khoảng trống pháp lý trong quản lý nhà nước.

Đại biểu Nguyễn Văn Huy, đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên phát biểu
Tán thành với quan điểm trên, đại biểu Nguyễn Văn Huy, đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên cho rằng dự thảo chưa phân định rõ trách nhiệm nghiệm thu của chủ đầu tư với trách nhiệm kiểm tra chấp thuận của cơ quan quản lý chuyên ngành, có thể dẫn đến phát sinh cách hiểu khác nhau về điều kiện đưa công trình vào khai thác sử dụng, làm tăng thủ tục, kéo dài thời gian đưa dự án vào hoạt động. Đại biểu đề nghị dự thảo sửa đổi theo hướng quy định rõ chủ đầu tư tổ chức nghiệm thu, cơ quan có thẩm quyền kiểm tra công tác nghiệm thu và chấp nhận kết quả đối với công trình thuộc diện bắt buộc. Việc đưa vào sử dụng chỉ được thực hiện khi áp dụng đầy đủ các quy định của luật định.
Về quản lý chất lượng phương tiện phòng cháy, chữa cháy cứu nạn, cứu hộ và vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy, đại biểu đồng tình với nội dung thừa nhận kết quả đánh giá, sự phù hợp theo tiêu chuẩn quốc tế, tiêu chuẩn khu vực, tiêu chuẩn nước ngoài hoặc tiêu chuẩn quốc gia, quy chuẩn kỹ thuật tương ứng nhằm giảm sự kiểm tra trùng lặp, tạo thuận lợi cho hoạt động nhập khẩu kinh doanh. Đại biểu cho rằng đây là sản phẩm liên quan trực tiếp đến an toàn tính mạng và tài sản, nếu được miễn công bố hợp quy, miễn kiểm tra chất lượng hàng hóa nhập khẩu mà chưa xác định rõ điều kiện áp dụng, khả năng truy xuất nguồn gốc và cơ chế hậu kiểm, có thể tạo ra kẽ hở để sản phẩm không đáp ứng đầy đủ yêu cầu về kỹ thuật vẫn được lưu thông trên thị trường. Do đó, đại biểu đề nghị bổ sung nguyên tắc chỉ miễn các thủ tục nêu trên khi kết quả đánh giá sự phù hợp còn hiệu lực, đúng đối tượng, phạm vi và chỉ tiêu kỹ thuật tương ứng. Đồng thời không miễn trừ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân sản xuất, xuất nhập khẩu, kinh doanh đối với chất lượng sản phẩm. Cùng với đó, giao Chính phủ quy định cụ thể danh mục sản phẩm điều kiện miễn và cơ chế hậu kiểm thu hồi sản phẩm không bảo đảm chất lượng.

Đại biểu Phạm Hùng Thái, đoàn ĐBQH tỉnh Tây Ninh phát biểu
Ngoài ra, các đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, quy định chặt chẽ nhằm vừa tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp, vừa không hạ thấp yêu cầu an toàn trong phòng cháy, chữa cháy. Theo đó, cần xác định rõ nguyên tắc, tiêu chí đánh giá và ngưỡng an toàn tối thiểu ở cấp Trung ương. Trên cơ sở đó, địa phương quy định giải pháp kỹ thuật, lộ trình và phương thức thực hiện phù hợp, đồng thời làm rõ cơ chế xác nhận việc hoàn thành, giải pháp khắc phục, trách nhiệm của cơ sở và trách nhiệm của cơ quan quản lý sau khi cơ sở được tiếp tục hoạt động.
Cắt giảm thủ tục hành chính không làm giảm trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ công trình
Thông tin thêm tới các đại biểu, Bộ trưởng Bộ Công an, Đại tướng Lương Tam Quang khẳng định, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ chủ yếu cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.

Bộ trưởng Bộ Công an, Đại tướng Lương Tam Quang, đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên phát biểu
Về nội dung bãi bỏ thủ tục nghiệm thu, kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy, Bộ trưởng cho rằng bản chất của công tác này là việc kiểm soát chấp hành quy định của pháp luật. Trong khi đó, đã có quy định trong việc thẩm định thiết kế, do vậy việc cắt giảm thủ tục nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy sẽ không làm giảm hiệu quả, trách nhiệm trong công tác này. Bên cạnh đó, dự thảo Luật đã bổ sung công tác kiểm tra định kỳ, gắn trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ công trình, chủ phương tiện giao thông. “Chủ đầu tư, chủ sở hữu, chủ phương tiện giao thông chỉ được đưa vào khai thác sử dụng sau khi đã nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy theo thiết kế, và đã được thẩm định. Chủ đầu tư, chủ sở hữu, chủ phương tiện phải có trách nhiệm thực hiện các yêu cầu trong việc áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật thẩm định thi công, giám sát, thi công nghiệm thu”, Bộ trưởng Bộ Công an chỉ rõ. Theo đó, dự thảo luật cũng quy định việc phải kê khai thông tin đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ trước khi lưu thông trên thị trường trên hệ thống cơ sở dữ liệu. Toàn bộ dữ liệu này sẽ là cơ sở để quản lý, quản trị, theo dõi và hậu kiểm.
Liên quan đến biện pháp quản lý khi bỏ thủ tục cấp giấy phép, kiểm tra, kiểm soát về chất lượng sản phẩm trước khi lưu thông trên thị trường với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ, Bộ trưởng khẳng định, dự thảo Luật chỉ cắt giảm thủ tục hành chính nhằm đảm bảo tính thống nhất trong hệ thống pháp luật, không làm giảm trách nhiệm, hiệu quả trong công tác quản lý về phòng cháy, chữa cháy.
“Tổ chức, cá nhân phải chịu trách nhiệm toàn diện về chất lượng sản phẩm, áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật trong hoạt động sản xuất, nhập khẩu hàng hóa, sản phẩm hàng hóa. Cơ quan quản lý nhà nước thực hiện công tác kiểm tra, quản lý đối với sản phẩm hàng hóa theo quy định của Luật Tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về hàng hóa.”, Bộ trưởng nhấn mạnh.
.jpg)