Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá XV, sáng 25/11, Quốc hội tiến hành thảo luận tại Tổ về: Chủ trương đầu tư Chương trình Mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035; Chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 - 2035. Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh Nghệ An Võ Thị Minh Sinh điều hành phiên thảo luận tại Tổ 7, gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh: Lâm Đồng, Nghệ An.

Toàn cảnh phiên thảo luận tại Tổ 7, gồm đoàn ĐBQH các tỉnh Lâm Đồng, Nghệ An

Tại phiên thảo luận, nhiều đại biểu bày tỏ đồng tình với sự cần thiết xây dựng các Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hoá, nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo giai đoạn 2026-2035 và Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026-2035.

Kiến nghị nâng mục tiêu tổng quát vươn tầm khu vực và quốc tế

Cho ý kiến vào Chủ trương đầu tư Chương trình Mục tiêu quốc gia (CTMTQG) hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035, đại biểu Thái Văn Thành – Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An khẳng định đây là giải pháp cấp thiết và khả thi nhằm cụ thể hóa tinh thần các Nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị về phát triển giáo dục - đào tạo và khoa học - công nghệ. Về phân kỳ đầu tư giai đoạn 2026-2030 và 2030-2035 với 5 dự án, đại biểu đánh giá là hợp lý, có tính khả thi, có tính đến sự đồng bộ với các CTMTQG khác, bao gồm cả CTMTQG về phát triển văn hóa.

Đại biểu Thái Văn Thành – Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An cho ý kiến

Tuy nhiên, đại biểu chỉ ra một hạn chế trong mục tiêu tổng quát khi việc xây dựng hệ thống giáo dục hiện đại mới dừng lại ở yêu cầu đạt chuẩn quốc gia. Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045, chỉ tiêu này được đánh giá là chưa tương xứng. Đại biểu đề nghị nâng mục tiêu tổng quát theo hướng đạt chuẩn quốc gia, khu vực và vươn tầm quốc tế, đồng thời rà soát lại các mục tiêu cụ thể để bảo đảm sự thống nhất, tránh trùng lặp với những chương trình mục tiêu quốc gia khác.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận

Về nguyên tắc và tiêu chí phân bổ, đại biểu Thái Văn Thành nhận định, nguyên tắc đã đáp ứng yêu cầu nhưng tiêu chí phân bổ cụ thể còn thiếu rõ ràng, dẫn đến nguy cơ trùng lặp với các chương trình khác như Chương trình xây dựng nông thôn mới hay Nghị quyết 88 của Quốc hội về phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Đại biểu kiến nghị Chính phủ quy định bộ tiêu chí thật cụ thể để các địa phương dựa vào đó phân bổ nguồn lực đúng trọng tâm, công bằng và hiệu quả.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận

Liên quan đến đội ngũ giáo viên, đại biểu Thái Văn Thành nhấn mạnh, dù cơ sở vật chất hiện đại, yếu tố quyết định vẫn là con người – đội ngũ nhà giáo. Do đó, Chương trình cần đưa ra chỉ tiêu định lượng rõ ràng về đào tạo, bồi dưỡng giáo viên và giảng viên ở nước ngoài, tập trung vào giáo viên phổ thông dạy Tiếng Anh và các môn tự nhiên bằng Tiếng Anh, cùng đội ngũ giảng viên đại học. Đại biểu đề nghị tăng cường các khóa đào tạo, tập huấn ngắn hạn tại những quốc gia có kinh nghiệm như Singapore, Malaysia, Philippines, đồng thời bồi dưỡng giáo viên và giảng viên về trí tuệ nhân tạo và các công nghệ nền tảng mới, phù hợp với tinh thần Nghị quyết 57.

Về chỉ số xếp hạng đại học, đại biểu đề nghị không nên đưa tên cụ thể của các bảng xếp hạng như QS Ranking hay QS Asia vào văn bản pháp luật do các tiêu chí xếp hạng luôn thay đổi. Đại biểu đề xuất chỉ nên nêu mục tiêu theo nhóm thứ hạng trong các bảng xếp hạng quốc tế uy tín để bảo đảm tính linh hoạt.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận

Cùng cho ý kiến về Chủ trương đầu tư Chương trình Mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035, vấn đề nổi cộm được đại biểu Trần Thị Thu Hằng – Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng đề cập đó là yêu cầu về nguồn vốn đối ứng từ địa phương và sự rườm rà của thủ tục hành chính. Đại biểu nêu thực trạng, đối với các địa phương có nguồn lực kinh tế khó khăn, đặc biệt là vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, việc đối ứng vốn để thực hiện các nội dung trong CTMTQG là một gánh nặng lớn. Từ đó, đại biểu kiến nghị cơ quan soạn thảo cần cân nhắc để giảm bớt gánh nặng tài chính cho các địa phương, đồng thời đơn giản hóa thủ tục thanh quyết toán để các chương trình được triển khai thuận lợi, tránh tình trạng "khó khăn lại càng khó khăn hơn."

Đại biểu Trần Thị Thu Hằng – Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng phát biểu tại phiên thảo luận

CTMTQG về chăm sóc sức khoẻ, dân số và phát triển: Cần rà soát tránh chồng chéo

Góp ý vào Chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 – 2035, đại biểu Trần Thị Thu Hằng bày tỏ mong muốn Cơ quan chủ trì soạn thảo cần tiếp tục rà soát kỹ lưỡng các nội dung của chương trình, đặc biệt là CTMTQG về chăm sóc sức khỏe và phát triển dân số giai đoạn 2026-2035, để tránh sự chồng chéo về nhiệm vụ và đối tượng thụ hưởng với các chương trình đã ban hành trước đó.

Đối với các chỉ tiêu cụ thể, đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát kỹ lưỡng, bởi một số mục tiêu có khả năng bị trùng lặp với các văn bản pháp luật hiện hành và chưa phản ánh đúng thực tế. Về tỉ lệ người dân được lập sổ sức khỏe điện tử (100% vào năm 2030 và duy trì đến 2035), đại biểu cho rằng nội dung này dường như đã được đề cập trong Nghị quyết đột phá về bảo vệ và chăm sóc sức khỏe nhân dân. Về tỉ lệ người dân được tiếp cận ít nhất 1 kênh thông tin đại chúng chính thống về chăm sóc sức khỏe ban đầu, đại biểu nhận định với sự phát triển của công nghệ hiện đại, người dân thực tế đã tiếp cận nhiều hơn 1 kênh (báo chí, đài, trang điện tử chính thống). Do đó cần điều chỉnh để phản ánh đúng thực tế tiếp cận thông tin hiện nay. Về tỉ lệ nam nữ được tư vấn, khám sức khỏe trước khi kết hôn (90% vào năm 2030, 95% vào năm 2035), theo đại biểu nội dung này đã được đưa ra trong Luật Dân số và nhiều văn bản khác, cần rà soát để tránh trùng lặp.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận

Ngoài ra, đại biểu cũng đề xuất bổ sung một số vấn đề sức khỏe cộng đồng đang có xu hướng gia tăng và cần được quan tâm vào CTMTQG. Một là vấn đề trẻ em thừa cân, béo phì (hiện nay chương trình mới đề cập đến trẻ suy dinh dưỡng thấp còi). Hai là vấn đề vô sinh thứ phát, cần tạo điều kiện và hỗ trợ các cặp vợ chồng trong vấn đề vô sinh thứ phát, vốn đang cần chi phí điều trị lớn. Ba là hỗ trợ bệnh nhân chạy thận, đại biểu đề xuất xem xét đối tượng bệnh nhân chạy thận vào CTMTQG để có sự hỗ trợ, vì đây là đối tượng phải chịu chi phí lớn và có đời sống khó khăn.

Thống nhất mốc thời gian và làm rõ khái niệm Sổ Sức khỏe điện tử

Tiếp tục góp ý về tại phiên thảo luận về Chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 – 2035, đại biểu Trần Nhật Minh – Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An cho rằng, hiện nay một số mục tiêu trong dự thảo Nghị quyết trùng lặp với các chiến lược, chương trình đang được triển khai. Vì vậy, cần được xem xét điều chỉnh để tránh đầu tư dàn trải và bảo đảm tính hiệu quả.

Đồng thời, đại biểu cũng lưu ý, dự thảo Nghị quyết có quy định ưu tiên đối với các khu vực có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, biên giới, hải đảo. Tuy nhiên ở các mục tiêu cụ thể lại chưa thể hiện rõ tinh thần ưu tiên này. Do đó, đề nghị cụ thể hóa mục tiêu theo vùng, địa bàn để tăng tính khả thi và thể hiện đúng trọng tâm ưu tiên của chương trình.

Đại biểu Trần Nhật Minh – Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An phát biểu ý kiến

Liên quan đến chỉ tiêu tỷ lệ người dân được lập sổ sức khỏe điện tử và quản lý sức khỏe theo vòng đời đến năm 2030 đạt 100%, đại biểu Trần Nhật Minh nêu quan điểm hoàn toàn đồng tình với mục tiêu này nhưng cần làm rõ khái niệm “lập sổ sức khỏe điện tử”. Theo đại biểu, việc theo dõi sổ sức khỏe không chỉ dừng lại ở lịch sử khám bệnh mà phải phản ánh được tình trạng sức khỏe, bệnh tật và theo dõi từ khi trẻ mới sinh. Nếu khái niệm không được xác định rõ, việc thực hiện mục tiêu 100% sẽ gặp nhiều khó khăn.

Một vấn đề khác được đại biểu nêu ra là sự chưa thống nhất về mốc thời gian giữa dự thảo Nghị quyết này và dự thảo Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đột phá cho công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân. Trong khi dự thảo Chương trình Mục tiêu quốc gia quy định tỷ lệ người dân được lập sổ sức khỏe điện tử đến năm 2030 đạt 100%, trong khi đó dự thảo chính sách đột phá lại nêu rõ hoàn thành từ năm 2026. Đại biểu đề nghị Bộ Y tế rà soát để bảo đảm sự thống nhất giữa các văn bản.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận

Đại biểu cũng góp ý về cách thể hiện các mục tiêu có cụm từ “và duy trì đến năm 2035”. Cách diễn đạt này, theo đại biểu, có thể gây hiểu nhầm rằng việc thực hiện mục tiêu chấm dứt sau năm 2035. Đại biểu đề nghị bổ sung cụm từ “và những năm tiếp theo” nhằm thể hiện rõ tính liên tục, đồng thời tạo nền tảng thuận lợi cho việc triển khai các chương trình, chính sách tiếp theo sau giai đoạn 2035.

Quang cảnh phiên thảo luận tại Tổ 7 sáng 25/11

Nguồn: quochoi.vn